DS - Grotere EU goede zaak voor België

BRON: De Standaard Online: "Grotere EU goede zaak voor België". Onderzoek naar economische impact

Nieuws/Economie : 30/3/2004

Van onze redacteur
Ruben Mooijman	30/03/2004

BRUSSEL - De uitbreiding van de Europese Unie is een goede zaak voor de Belgische economie. Tot die conclusie komt een team wetenschappers dat onderzocht heeft wat ons land te winnen of verliezen heeft bij de toetreding van de tien nieuwe lidstaten.

OVER de toetreding van de nieuwe EU-landen doen heel wat doemscenario's de ronde. De lage loonkosten zouden de oorzaak zijn van massale delocalisatie van industriële activiteiten, de welvaartsverschillen zouden tot grootschalige migratiestromen leiden en de hele operatie zou handenvol geld kosten. De Studiegroep voor Europese Politiek (SEP), een groep wetenschappers van verscheidene Belgische universiteiten, onderzocht op vraag van het Verbond van Belgische Ondernemingen (VBO) en het Koninklijk Instituut voor Internationale Betrekkingen (KIIB) of er een grond van waarheid school in die beweringen. Hun conclusie luidt dat het allemaal wel meevalt, op voorwaarde dat we oplettend blijven en waar nodig onze economie aanpassen aan de nieuwe situatie.

In hun lijvige rapport ontkrachten de wetenschappers onder leiding van professor Sylvain Plasschaert (UA en KUL) een aantal hardnekkige mythes. Bijvoorbeeld dat door de hoge loonkosten de Belgische industrie haar activiteiten naar Centraal-Europa zal verplaatsen. Want de loonkosten zijn in de nieuwe lidstaten weliswaar vijf tot zeven keer lager dan in België, de arbeidsproductiviteit is er ook een stuk minder groot. En, zo merkt onderzoeker Jozef Konings (KUL) op, ook in Portugal zijn de loonkosten vier keer lager dan hier. ,,De conclusie van ons onderzoek is dat delocalisatie naar de nieuwe lidstaten gemiddeld gezien gering is'', schrijft hij in het rapport.

Ook met de veelgehoorde stelling dat de EU-uitbreiding tot grootschalige arbeidsmigratie naar het westen zal leiden, maken de onderzoekers korte metten. Degenen die hun geboorteland wilden verlaten, hebben dat volgens Soukaïne Fares (ULB) allang gedaan. Ook stelt ze vast dat er binnen de nieuwe lidstaten niet veel migratie is, ondanks grote welvaartsverschillen. Door strenge maatregelen van de huidige vijftien lidstaten is legale migatie vrijwel uitgesloten. Alleen sectoren waar een chronisch tekort aan arbeidskrachten heerst, zoals de bouw en het transport, zouden illegale migranten kunnen aantrekken.

Dat de uitbreiding van de Unie de huidige lidstaten veel geld zal kosten, betwist Plasschaert eveneens. Hij berekent de kostprijs op 10 euro per Europeaan voor de periode 2004-2006. De netto-geldstroom van de huidige vijftien lidstaten naar de tien nieuwe zouden slechts 0,1 procent van het bruto binnenlands product van de huidige vijftien bedragen. ,,Een peulschil in vergelijking met de overdrachten vanuit West-Duitsland naar de vroegere DDR'', stelt hij vast.

Voor de handel is de uitbreiding een goede zaak. Ondanks toegenomen export van de nieuwe lidstaten, blijft de Belgische handelsbalans met elk van de landen aanzienlijk positief. Dat heeft te maken met de stijgende vraag naar consumptie- en uitrustingsgoederen in de nieuwe lidstaten.

Ondanks al dat goede nieuws moet het Belgische bedrijfsleven op zijn hoede blijven, vindt Baudouin Velge, directeur van het economisch departement van het VBO. ,,De uitbreiding is een opportuniteit die we positief moeten bekijken, maar we zullen ons wel moeten aanpassen. Onze traditionele troeven, zoals onze ligging in het hart van Europa en onze traditioneel hoge opleidingsgraad, zullen niet langer volstaan. Sommige landen zullen van de uitbreiding meer profiteren dan andere. Het komt erop aan bij de juiste groep te behoren''.